Kto napisał Otella? Poznaj autora słynnego dramatu

Dramat „Otello” napisał William Shakespeare, prawdopodobnie w latach 1602–1604. Jeśli pytasz o operę „Otello”, jej muzykę skomponował Giuseppe Verdi, a libretto stworzył Arrigo Boito na podstawie tragedii Szekspira. Sprawdź, skąd pochodzi ta historia i czym różnią się oba dzieła.

Kto napisał „Otella”?

Autorem dramatu „Otello”, znanego także pod angielskim tytułem „Othello”, jest William Shakespeare. Tragedia powstała najpewniej około 1602–1604 roku, a jej pierwsze znane przedstawienie odbyło się 1 listopada 1604 roku w pałacu Whitehall przed królem Jakubem I.

Sztukę wystawiła trupa Jego Królewskiej Mości. Później „Otello” grano między innymi w londyńskim Globe Theatre, a pierwszy druk ukazał się w 1622 roku nakładem Thomasa Walkleya. Rok później dramat włączono do pierwszego wydania zbiorowego dzieł Shakespeare’a, znanego jako folio.

„Otella” jako dramat napisał William Shakespeare. Giuseppe Verdi nie był autorem sztuki, lecz kompozytorem opery opartej na jej fabule.

Na czym oparto fabułę tragedii?

Shakespeare sięgnął po wcześniejszą włoską opowieść Giraldiego Cinthia, którego właściwe nazwisko brzmiało Giovanni Battista Giraldi. Historia ukazała się w zbiorze „Hekatommithi”, wydanym w Wenecji w 1608 roku. Poeta przejął podstawowy motyw, lecz stworzył znacznie bardziej rozbudowany dramat psychologiczny.

W pierwowzorze Maur i Chorąży wspólnie doprowadzają do śmierci Desdemony. Shakespeare zmienił konstrukcję wydarzeń, pogłębił charaktery bohaterów i uczynił Jaga głównym sprawcą tragedii. To jego podstęp uruchamia ciąg podejrzeń, kłamstw oraz przemocy.

Najważniejsze postacie

Otello jest dowódcą weneckiej armii, który poślubia Desdemonę, córkę senatora Brabancja. Jego żona pozostaje wierna, lecz Jago podsuwa mu myśl o rzekomej zdradzie z Kassjem. Roderigo, Emilia i Bianka również zostają wciągnięci w intrygę.

Tragedia pokazuje, jak zazdrość, podstęp i utrata zaufania niszczą relacje między ludźmi. Otello nie sprawdza informacji w sposób rzeczowy. Zaczyna traktować sugestie Jaga jak dowody, a chustka Desdemony staje się fałszywym symbolem niewierności.

Kto stworzył operę „Otello”?

Opera „Otello” ma dwóch najważniejszych twórców. Giuseppe Verdi skomponował muzykę, natomiast Arrigo Boito napisał libretto, czyli tekst przeznaczony do śpiewania. Boito oparł je na tragedii Shakespeare’a, zachowując główny konflikt między Otellem, Desdemoną i Jagiem.

Premiera opery odbyła się 5 lutego 1887 roku w mediolańskiej La Scali. Wydarzenie wywołało ogromne zainteresowanie, ponieważ Verdi miał wtedy 74 lata i przez 16 lat pozostawał poza głównym nurtem życia operowego po sukcesie „Aidy”. Nowe dzieło odebrano jako powrót dojrzałego kompozytora w szczytowej formie.

Współpraca obu artystów nie ograniczała się do przekazania gotowego tekstu. Verdi i Boito wymieniali listy, omawiali sceny oraz poprawiali kolejne fragmenty libretta. Dla zachowania tajemnicy posługiwali się kryptonimem „czekolada”, określanym także jako „czekoladowy projekt”.

Rola Giulia Ricordiego

Na zbliżenie Verdiego z Boitem wpłynął Giulio Ricordi, włoski redaktor i muzyk związany z wydawnictwem Casa Ricordi. Do rodzinnej oficyny dołączył w 1863 roku. Ricordi pomógł doprowadzić do współpracy twórców, których wcześniej dzielił poważny konflikt.

Boito w młodości zranił Verdiego ostrą krytyką. Późniejsza korespondencja i wspólna praca pokazały jednak, że literat i kompozytor potrafili podporządkować osobiste urazy wymaganiom dzieła. Dzięki temu powstało libretto zwarte, intensywne i skupione na emocjach bohaterów.

Czym opera Verdiego różni się od dramatu?

Opera zachowuje zasadniczy przebieg tragedii, lecz skraca część wątków i mocniej koncentruje się na trójkącie Otello – Desdemona – Jago. Verdi zrezygnował z tradycyjnej uwertury. Zamiast niej rozpoczął dzieło muzyką gwałtownej burzy, która od razu buduje napięcie.

Kompozytor zastosował także deklamacyjne monologi oraz rozbudowaną partię orkiestry, szczególnie instrumentów dętych. Muzyka nie tylko towarzyszy śpiewowi. Oddaje narastającą zazdrość, lęk, gniew i rozpacz, dlatego opera ma charakter zwartego dramatu psychologicznego.

W 1887 roku mediolańska publiczność usłyszała dzieło odmienne od wcześniejszych oper Verdiego. Kompozytor ograniczył efektowne numery oderwane od akcji, a większą wagę nadał ciągłości scen i zmienności emocji. Jago otrzymał partię pełną ironii i chłodnej kalkulacji, zaś Otello mierzy się z coraz silniejszym kryzysem zaufania.

„Otello” Rossiniego i Verdiego – dlaczego to różne opery?

Przed Verdim historię Otella opracował Gioachino Rossini. Jego opera miała premierę w 1816 roku. Oba dzieła odwołują się do Shakespeare’a, lecz Rossini korzystał z libretta Francesco Marii Beria, opartego także na francuskim przetworzeniu tragedii.

U Rossiniego akcja rozgrywa się w Wenecji, a większą rolę otrzymuje Roderigo. U Verdiego wydarzenia przeniesiono przede wszystkim na Cypr, a Jago stał się główną siłą napędzającą intrygę. Różni je również język muzyczny: Rossini wykorzystuje styl bel canto i partie wymagające dużej biegłości wokalnej, natomiast Verdi tworzy cięższy, późnoromantyczny dramat.

Skąd pochodzi określenie „syndrom Otella”?

Postać Shakespeare’a dała nazwę terminowi syndrom Otella. W psychiatrii oznacza on zaburzenie psychotyczne związane z patologiczną zazdrością i urojeniami niewierności partnera. Nie jest to zwykła nieufność ani chwilowy kryzys w związku.

Osoba dotknięta takim zaburzeniem może interpretować neutralne zachowania jako dowody zdrady, kontrolować korespondencję lub śledzić partnera. W części przypadków alkohol nasila objawy, lecz samo odstawienie alkoholu nie rozwiązuje problemu. Leczenie wymaga kontaktu z lekarzem, a przy zagrożeniu życia lub zdrowia potrzebna może być hospitalizacja.