Znana głównie jako twórczyni cyklu o Muminkach Tove Jansson pisała również dla dorosłych czytelników, malowała obrazy i freski, a także ilustrowała książki innych autorów. Jej utwory, mimo że napisane po szwedzku, są jednymi z najczęściej tłumaczonych dzieł literatury fińskiej. Uczciwa oszustka powstała na początku lat 80. XX wieku, ale polski czytelnik miał okazję zetknąć się z nią po raz pierwszy dopiero w 2013 roku. Po pięciu latach od premiery polskiego tłumaczenia Haliny Thylwe wydawnictwo Nasza Księgarnia wznawia powieść Tove Jansson w miękkiej oprawie. Nie przegapcie jej!

Uczciwa oszustka

Senne, położone nad zatoką miasteczko Västerby budzi się do życia jedynie na kilka krótkich tygodni lata, stając się celem nielicznych turystów. Przez pozostałą część roku życie mieszkańców toczy się w granicach wyznaczonych przez niewielki sklep z żywnością,  urząd pocztowy i trzy szkutnie. Długie, ciemne i mroźne zimy nie tylko izolują wioskę od reszty świata, lecz także działają przygnębiająco na większość jej mieszkańców. Z lokalnej społeczności wyraźnie odstaje osierocone rodzeństwo: Katri Kling i jej młodszy brat Mats. Dziewczyna jest bystra, zna się na rachunkach (przez jakiś czas prowadziła księgowość w sklepie), ale jej bezkompromisowa szczerość i niechęć do podtrzymywania stosunków towarzyskich nie przysparzają jej sympatii. Z kolei milczący Mats najbardziej lubi podglądać pracę szkutników przy łodziach i chętnie pomaga wszędzie tam, gdzie może się na coś przydać. W przeciwieństwie do Matsa, który żyje dniem i cieszy się z tego, co ma, Katri obmyśla długofalowy plan, dzięki któremu będzie mogła zrealizować największe marzenie brata – kupno łodzi. Każde jej działanie jest obliczone na konkretny efekt, a konsekwencja, z jaką dąży do celu, przyprawia o gęsią skórkę. Ofiarą Katri pada starsza zamożna pani, Anna Aemelin, która jest znaną ilustratorką książek dla dzieci. Dziewczyna osacza ją jak rasowy drapieżnik, a Anna zupełnie sobie z tego nie zdaje sprawy, bo Katri ani na moment nie przestaje być uczciwa do szpiku kości. 

Pozostaję pod ogromnym wrażeniem prozy Tove Jansson, która w oszczędny, ale hipnotyzujący sposób opisała psychologiczny pojedynek dwóch kobiet, z których tylko jedna od samego początku zdawała sobie sprawę z toczącego się boju. Determinacja Katri i jej środki do osiągnięcia celu, mimo że same w sobie zupełnie nieszkodliwe, wywołują w czytelniku niepokój. Z kolei Anna, od lat żyjąca w bańce niewiedzy, drażni swoją naiwnością i beztroskim podejściem do pieniędzy. Narrator nie faworyzuje żadnej z bohaterek i zdaje chłodną relację z ich działań, zostawiając miejsce na ocenę czytelnika. Uczciwa oszustka podaje w wątpliwość mechanizmy rządzące relacjami społecznymi, obnaża ludzkie słabości i zasiewa ziarno wątpliwości. Niepokojąca, piękna i czysta proza Tove Jansson w bezbłędnym tłumaczeniu Haliny Thylwe (która w 2000 roku otrzymała nagrodę za całokształt twórczości przekładowej od Akademii Szwedzkiej) nie pozostawi Was obojętnymi. 

Uczciwa oszustka

Uczciwa oszustka

TYTUŁ: Uczciwa oszustka

TEKST: Tove Jansson
TŁUMACZENIE: Halina Thylwe
PROJEKT OKŁADKI: Anna Pol
LICZBA STRON: 240
OPRAWA: miękka
FORMAT: 13 × 19,7 cm
WIEK: 18+
WYDAWNICTWO: Nasza Księgarnia
ROK WYDANIA: 2018

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *